Nieuwsbrief

Blijf op de hoogte van onze activiteiten!
* verplicht veld

Ganzeveld

33 ha (Sint-Maria-Aalter)


Op stap in het Ganzeveld (foto: Filip Santens)

Beschrijving

Natuurpunt Aalter kocht in 2012 een natuurgebied aan de Ganzeplas in Aalter. Het ‘Ganzeveld’ zoals we het hebben gedoopt, omvat 28 ha bos en 5 ha grasland. Door het Ganzeveld goed te beheren willen we er een goede thuis van maken voor planten en dieren. Een deel van het bos is intussen permanent opengesteld voor het publiek.

 

Zuidelijke rand van het Bulskampveld

Het Ganzeveld ligt in het zuiden van het Bulskampveld. Dit gebied strekte zich uit van Ruddervoorde tot Bellem. ‘Veld’ wijst op een open landschap met voornamelijk heidebegroeiing en struikgewas. De bodem was vroeger te schraal en de middelen waren te beperkt om de heide te ontginnen. Deze veldgebieden werden vroeger ‘wastines’ of ‘woeste gronden’ genoemd. Het Bulskampveld was omstreeks 1650 zowat 10.000 ha groot en 70% was nog zuiver veldgebied of heide. Het Ganzeveld vormde vroeger één geheel met de Kraenepoel en de Markettebossen. Door de aanleg van de E40 tussen 1930 en 1950 werd het gebied doorsneden.

Op de Ferrariskaart uit 1769 is duidelijk te zien dat drogere gronden als heide gekarteerd werden. Ten tijde van Napoleon (begin 19de eeuw) kwam een eerste ontginningsperiode, waarbij de heide ingedeeld werd in grote blokken omgeven door dreven van voornamelijk beuk. De blokken zelf werden beplant met naaldhout. Een gedeelte werd tijdelijk als landbouwgrond gebruikt. Later werden enkele stukken opnieuw omgevormd naar bos.

 

Wat leeft er in het bos?

We vinden in het gebied restanten van eiken-berkenbossen. Deze bossen worden van nature gedomineerd door zomereik, aangevuld met ruwe berk. In het Ganzeveld zijn ze echter vaak aangeplant, net zoals vele Amerikaanse eiken. Typische soorten in de struik- en kruidlaag zijn spork en lijsterbes, pijpenstrootje en pilzegge. Daarnaast komen ook echte naaldhoutaanplanten voor. Daar ontbreekt de struik- en kruidlaag meestal. Zoogdieren zoals ree en eekhoorn voelen zich goed thuis in het bos. Ook voor veel vogelsoorten is het bos zeer belangrijk. Ondermeer boomvalk, wespendief en zwarte specht komen er (al dan niet jaarlijks) tot broeden.

Na recente kappingen van de vroegere eigenaar stelden we op de open plekken een sterke heideontwikkeling vast. We vinden er soorten zoals struikheide, brem en gewoon struisgras. Een belangrijk erfgoedkundig element in het landschap is het blokvormig ontginningspatroon met de typische beukendreven. De historische en ecologische waarde van de oudere beuken is groot.


 

Beheer

Kansen voor meer natuur

Door een gericht beheer willen we de natuurwaarden in het Ganzeveld versterken. Daarom werd een beheerplan uitgewerkt. De hoofddoelstelling is een structuurrijk bos te bekomen, stap voor stap. Door gerichte dunningen wordt het bladerdak opengewerkt en vindt spontane verjonging van het bos plaats. Door groepsgewijze kappingen worden open plekken in het bos gecreëerd. Natuurlijk bevorderen we bij de verschillende maatregelen streekeigen en inheemse soorten, ten nadele van exoten zoals Amerikaanse eik en de naaldhoutaanplanten. De ingrepen moeten leiden tot een mooi, gestructureerd bos waarin open plekken afgewisseld worden met meer gesloten plekken, waar jonge en oudere bomen door elkaar staan en er een soortenrijke struik- en kruidlaag voorkomt.

We willen graag ook meer dood hout, want dat zorgt paradoxaal genoeg voor meer leven in het bos. Veel dieren en planten zijn voor hun voortbestaan afhankelijk van dood hout, zoals spechten en andere holenbroeders, vleermuizen en vele insecten- en paddestoelensoorten. We gaan daarom hier en daar oudere bomen ‘ringen’ in plaats van ze te vellen. Zo sterven de bomen staand en zorgen we voor dood hout.

Op een aantal plaatsen geven we de heide in het bos kansen door de open plekken te gaan maaien. Op sommige percelen zal aan hakhoutbeheer gedaan worden, waarbij om de 10 à 15 jaar bomen en struiken op 20 cm boven de grond afgezaagd worden met als doel ze weer te laten uitlopen. Deze beheervorm werd vroeger veel toegepast, omdat dit veel brandhout oplevert. Ook ecologisch is deze beheersvorm interessant. Door hakhoutbeheer krijgt de kruidlaag extra licht en dat helpt verschillende heidesoorten om zich te ontwikkelen.

De waardevolle beukendreven worden maximaal behouden zodat ze zeer oud kunnen worden. De ecologische waarde van de oude beuken is namelijk zeer groot; denk maar aan de spechten die hun nesten in de oude beuken maken. We voorzien de aanplant van een aantal nieuwe beukendreven, een verjonging en een alternatief op lange termijn voor de huidige dreven. Een bosbeheerder moet op lange termijn denken…

 

Kansen voor meer bos

We hebben ook een vijftal ha graslanden en akkers aangekocht. Er werden afspraken gemaakt met de landbouwer die ze gebruikt. Hij zal de percelen nog vijf jaar bewerken. Daarna wil Natuurpunt er aan bosuitbreiding doen. Hierdoor zal Natuurpunt 10% van de in 2003 beoogde doelstelling voor bosuibreiding kunnen realiseren.

 

Natuur voor iedereen

De voorbije jaren was het bos niet toegankelijk. Natuurpunt zal een permanent wandeltraject inrichten van ongeveer 2 km, hoofdzakelijk in bestaande dreven. Aanvullend voorzien we een nieuw pad van ongeveer 300 m. Het westelijke deel van het bos zal niet permanent toegankelijk zijn. Het doel is om er voldoende rust te behouden voor ondermeer reeën en broedvogels.

 

Praktisch

  • Ingang Ganzeveld: toegang Ganzeplas ter hoogte van het kruispunt met Grote Ganzeplas (zie kaart)

  • Parking: beperkt

  • Fietsen:
    - Het gebied ligt tussen knooppunt 6 en 7 van het Fietsnetwerk Meetjesland 2013
  • Wandelen:
    - Er zijn wandelpaden beschikbaar : zie wandellus. Meer info op website : http://natuurpuntaalter.be/wandellus_ganzeveld
    - Geleide wandeling bij Natuurpunt Aalter

 

Vele handen …

Het beheer van het nieuwe natuurgebied is voor Natuurpunt Aalter een grote uitdaging. De taken zijn verscheiden: maaibeheer van heide, hakhoutbeheer, bestrijding van exoten, aanleg van het wandelpad, infoborden plaatsen, inventarisatie van de natuur, evaluatie van het beheer,… Vele handen maken het werk licht. Wil je meewerken aan het nieuwe natuurgebied? Je bent van harte welkom! Geef een seintje via natuurpuntaalter[at]skynet.be.

 

 

Steun het Ganzeveld

Dankzij jouw steun kan het natuurgebied verder ontwikkeld en beschermd worden. Je krijgt een fiscaal attest vanaf een bedrag van 40 euro, waarmee je tot 40% van het bedrag kan terugkrijgen via je belastingen. Overschrijven kan op rekeningnummer BE56 2930 2120 7588 (BIC: GEBABEBB) van Natuurpunt Beheer, Coxiestraat 11, 2800 Mechelen, met vermelding van ‘projectnr.6687 Ganzeveld Aalter’.

 

 

Contact

Natuurpunt Aalter
Koen Martens
0476 76 05 16
natuurpuntaalter[at]skynet.be
www.natuurpunt.be/aalter

 

Op stap met een natuurgids 

Wil je dit gebied verkennen met een ervaren natuurgids? Boek met je vereniging, school of vrienden persoonlijke begeleiding op maat, aangepast aan het tempo en de interesses van de groep. Een standaardboeking kost 40 euro.

 

Natuurgidsenwerking Meetjesland
Natuurpunt en Partners Meetjesland
stationsgebouw
K. Astridplein 1
9900 Eeklo
09 377 93 00
info[at]NPMeetjesland.be

Lees meer over onze natuurgidsenwerking

 

Locatie: 
Javascript is required to view this map.